Güvercin

Ana Sayfa | Rastgele Konu | En Çok Okunanlar | Yeni Eklenenler | Makale Gönder

 Kategoriler

   Güvercin Bakimi
   Güvercin Genetigi
   Güvercin Hastaliklari
   Güvercin Irklari
   Güvercin Resimleri
   Güvercin Videolari
   Güvercin Yetistiriciligi
   Kuslar
   Ülkemizde Güvercinler
 

Bagdadi Irki Güvercinler

Ülkemizde Bagdadi, Bagdat, Bagdadiye ve Bagdatli adlari ile bilinen bu güvercin irki, Irak kökenlidir. Dünya da “Bagdat”, “Baghdad”, “Bagdette” gibi adlarla bilinmektedir. Günümüzde dogu ve güneydogu bölgelerimizde yetistirilmektedir. Dünyada ve özellikle de Avrupa’da köken olarak bu irktan kaynaklanan çesitli tipte Bagdat güvercinleri bulunmaktadir. Bu güvercinlerle bizim yetistirdigimiz Bagdat güvercinleri arasinda köken olarak kan benzerliginin disinda fazla bir benzerlik yoktur. Ülkemizde yetistirilen Bagdat güvercinleri daha çok Suriye Bagdatlarina benzemektedir. Ayrica Lübnan’da “Mijris” adi ile bilinen ve Carrirer irki ile akraba oldugu tahmin edilen güvercinler, bizim Bagdat olarak adlandirdigimiz güvercinlere oldukça yakindir. Bagdat güvercinlerinin burun üzeri eti ve göz çevresi halkasi daha belirgin olanlari ülkemizde “Carrier Bagdadi” olarak bilinmektedir. Bunlar Carrier irki ile bagdadilerin kirilmasi sonucu elde edilmis kuslardir. Ülkemizin bati bölgelerinde, Irak yöresinden ve Dogu bölgelerimizden getirilen güvercinlere genel olarak Bagdat adi verme gibi yanlis bir egilim olmakla birlikte, Bagdadi adi, gerek dogu ve güneydogu, gerekse diger bölgelerimizde ayri ve kendine özgü özellikleri olan bu irki karakterize etmektedir. Bazen posta güvercinlerine Bagdat denildigi de olmaktadir. Bagdadi güvercinleri eski dönemlerde posta güvercini olarak kullanilmis olmakla birlikte, bugün bildigimiz posta güvercinleri ile ayri irklari temsil etmektedirler. Yöresel olarak “Posta Burunlu” ve “Homoma” gibi adlari vardir. Bagdadi güvercinlerini, bir yere yuva yaptiktan sonra, baska bir yere alistirmak imkansiz gibidir. Aradan 10 yil geçse bile biraktiginizda, ilk yuvasina geri döndügü söylenmektedir. Bu özellikleri onlari gerçekten de çok deger verilen bir güvercin haline getirmistir.

TARIHI GEÇMIS

Bagdat güvercinlerinin Türkler tarafindan yetistirilmeye baslamasi Büyük Selçuklular döneminde baslamistir. 1000 li yillarin baslarindan itibaren bugünkü Ortadogu bölgesinde egemen olmaya baslayan Büyük Selçuklular, Tugrul beyin 1055 yilinda Bagdat’a girmesi ile birlikte bölgeye bütünü ile egemen olmuslardir. Bu yillarda Bagdat güvercinleri Türkler tarafindan posta amaçli olarak kullanilmaya baslanmistir. Daha sonra I. Haçli seferi olarak bilinen ve 1098 yilinda Kudüs’ün alinmasi ile son bulan savaslar sirasinda Türkler, Bagdat güvercinleri araciligi ile haberlesmeyi saglamislardir. 1169 yilinda Eyyubi hanedanliginin ilk hükümdari olarak Misir’a hükümdar olan Selahaddin Eyyubi’nin haçli ordulari ile olan savaslari sirasinda ve özellikle de III. Haçli ordularinin 1191’de Akka kusatmasi sirasinda bütün haberlesme sistemini Bagdat güvercinleri ile sagladigi bilinmektedir. Haçli ordulari vurduklari bir güvercin sonucu bu haberlesmenin varligini ortaya çikarabilmislerdir. Bu olaydan sonra o yillarda Avrupa’da unutulmaya yüz tutmus olan posta güvercini ile haberlesme gelenegi yeniden canlandirilma yoluna gidilmistir. Bu amaçla 1191’den sonra bazi Bagdat güvercinleri Haçli ordulari araciligi ile Avrupa’ya götürülmüstür. Bagdat irki güvercinlerin Avrupa’ya ilk gönderilmeleri bu sekilde gerçeklesmistir. Bu güvercinler yüz yillar sonra 1800 lü yillarin baslarindan itibaren Belçika’da gelistirilmeye baslanan modern posta güvercinlerinin elde edilmesinde kullanilmislardir. 1200 lü yillarin baslarinda Bizans Imparatorlugu araciligi ile Anadolu’ya da hakim olan Haçli ordulari Iskenderun ile Istanbul arasinda Bagdat güvercinlerini kullanarak bir haberlesme sistemi yaratmayi basarmislardir. Bagdat güvercinlerinin Anadolu’da kullanimlari 1200 lü yillarin basinda bu sekilde baslamistir. Bir yüz yil kadar sonra Osmanlilarin Anadolu’da egemenlik kurmalarini takiben bu güvercinlerin kullaniminin devam ettigi bilinmektedir. Osmanli ordularinin seferleri sirasinda sepetler içinde bir çok güvercin tasindigi ve bunlarin haberlesme amaci ile kullanilan Bagdat güvercinleri oldugunu tarih kitaplari yazmaktadir. Bagdat’in Osmanli devleti topraklarina katilmasi 1534 yilinda Kanuni Sultan Süleyman döneminde olmustur. Daha sonra bir ara tekrar Iranlilarin eline geçen Bagdat, son olarak 1639 yilinda 4. Murat devrinde yeniden alinmistir. Hata 4. Murat Bagdat’i almasinin anisina Istanbul’da bugün Topkapi sarayi içinde bulunan ünlü Bagdat köskünü yaptirmistir. Bagdat güvercinlerinin Osmanli dönemi öncesinden beri Irak’ta yetistirildigi bilinmektedir. Osmanli döneminde de bu güvercinler bölgede yetistirilmeye devam edilmis ve gelistirilmislerdir. Bu güvercinler, eski dönemlerde, tüm çevre bölgelerde deger verilen ve bilinen bir güvercin irkidir. Bir çok kaynakta adindan bahsedilen bu güvercin irki için, dönemin en deger verilen ve en pahali kusu oldugunu söylemek sanirim yanlis olmaz.

SALMA YARISLARI

Daha çok haberlesme amaçli kullanilan bir kustur. Uzun uçmasi ve yuvasina bagliligi onu, iyi bir posta güvercini haline getirmistir. Oyunlu bir kus degildir, takla atma gibi özellikleri bulunmaz. Anadolu’da eski devirlerde salma kusu olarak kullanilmistir. Salma kuslari, genel olarak belli bir uzakliga götürülüp birakilan ve yuvasina ne kadar kisa sürede dönerse o kadar degerli kabul edilen güvercinlerdir. Anadolu’da Osmanli döneminden beri devam eden eski bir gelenek olan salma yarislarinda kullanilan güvercinler, genellikle bu irkimizdir. Salma yarislari, farkli kusçularin, kuslarini belirlenen uzak bir noktadan ayni anda birakmalari ile baslar. Kimin kusu yuvasina daha önce dönerse o kusçu yarisi kazanmis sayilir. Kuslarin birakildiklari uzakliklar, 50–100 km arasinda degismektedir.

EVLIYA ÇELEBI VE BAGDAT GÜVERCINLERI

Evliya Çelebi Bursa’dan birakilan Bagdat güvercinlerinin, Istanbul’a hemen ulasabildiklerini söylemektedir. Bu güvercinler hakkindaki en eski bilgileri 1650’li yillarda Bagdat’i ziyaret eden Evliya Çelebi’den almaktayiz. Evliya Çelebi, bu güvercinlerden övgü ile uzun uzun bahsettikten sonra, Bagdat’ta bu güvercinlerin kökenini arastirarak bizlere çok degerli bilgiler aktarmaktadir. Bu bilgilere göre, Bagdat güvercinlerinin geçmisi oldukça eskilere kadar gitmektedir. Bagdat’ta bulunan “kuslar kalesi” denilen kalenin içinde yer alan eski kilisedeki papazlarin, bu kuslari haberlesme amaci ile kullandiklarini, bu gelenegin onlardan sonra Bagdatli tüccarlar tarafindan devam ettirildigini ve gelistirildigini belirtmektedir. Bu kuslarin o dönemde Misir, Dimyat, Iskenderiye, Cezayir, Tunus, Fas, Merakes, Yembu, Cidde, Mekke ve Yemen’de beslendigini gene Evliya Çelebi’den ögrenmekteyiz. Bu güvercinler o dönemde, Sam’a, Misir’a, Halep’e, Hind ve Sind’e götürülüp sirtlarina kagitlar baglanip birakiliyorlar ve buralardan Bagdat’a geri geliyorlardi.

FIZIKI ÖZELLIKLERI

Bagdat güvercinleri, normal güvercinlere göre daha iri bir irktir. Vücut agirliklari 500-600 gramdan asagi olmaz. Bir kilo gelenleri de bulunmaktadir. Gaga uzun ve kalindir. Burun delikleri belirgindir. Burunun üzeri etli olur. Burun üzeri eti büyük olanlar daha tercih edilirler. Ayaklar paçasiz olup büyük ve kirmizi renklidir. Ayak parmaklari dikkati çekecek kadar uzundur. Göz rengi, turuncu veya kirmizi olup gözler büyüktür. Kirmizi göz rengi bu güvercinlerde makbuldür. Göz çevresi tüysüz, kirmizi kabarik etli ve belirgindir. Boynu uzun ve asagi dogru yay çizer vaziyette kartal görünüslü bir güvercin irkidir. Bacaklar uzundur. Kanat ve kuyruk telekleri genellikle kusun kendi renginde olmaktadir. Ancak bazen beyaz kanat telekli olanlarina da rastlanmaktadir. Günümüzde Anadolu’da eskisi kadar çok degildir. Yetistiricileri ve sayilari bir hayli azalmistir. Özellikle dogu ilerimizde ve güneydogu Anadolu’da daha sik rastlanan bir irkimizdir.

RENK ÇESITLERI

Siyah, beyaz, kirmizi, sari ve mavi basta olmak üzere, bu renklerin beyazla karisimi seklinde alacali tipte bir çok renk çesidi bulunmaktadir. Mavi renk olanlarinda kanat üzerinde iki sira serit bulunur. Diger renklerinde serit bulunmaz. Ayrica mavinin daha koyu tonlu olanlari vardir. Ispir irki ile yapilan kirmalar sonucu elde edilen güvercinler ise daha açik renkli olmakta ve “Ispir Bagdadi” adiyla anilmaktadirlar. Bu güvercinlerde vücut üzeri ispirlerde oldugu gibi hafif kanat islemeli bir görüntüye sahiptir.

Yazan: Yavuz Isçen
boletus@mynet.com

 
 

© 2010 Guvercinler.info Güvercin Makaleleri Her Hakkı Saklıdır

Hayvanlar Alemi
Hayvan Resimleri - Hayvan Videoları - Komik Videolar - Canlı Radyolar - Mercan Dünyası - Rüya Tabirleri - Canlı Tv